Multilingual Turkish Dictionary

Turkish

Turkish
DALL-İ Bİ-L İŞARE : Ottoman Turkish

"(Dâllibilişâre) Sözdeki mânanın işâretine göre delil olmak.Üç nevi delâletten biri ile sevkedildiği mânanın gayrisine yâni; söylenince maksud-u asli olmayan bir mânaya delâlet eden lâfızdır. Meselâ: ""Cenab-ı Hak bey'i helâl, ribâyı haram kılmıştır."" ibâresi, bey', yani alış-veriş ile ribâ (fâiz) arasında fark bulunduğunu beyan için sevk olunmuştur. Bundan asıl murad budur. O hâlde bu ibâre meşru alışverişle faiz arasında fark bulunduğuna ""delâlet-i mutabıkıyye"" ile delâlet ettiği gibi, bey'in helâl, fâizin haram olduğuna da yine ""delâlet-i mutabıkıyye"" ile ""bi-l işâre"" delâlet etmiş olur. Yine bunun gibi bir malın abde verilmesini veya verilmemesini isteyen bir kimseye karşı ""Bu malı hiç bir şahsa vermem"" sözü bu malın abde verilmeyeceğine ""delalet-i tazammuniye ile"" ""bi-l işare"" delâlet eder.)""Evlâdın nafakaları mevludün leh üzerinedir"" ibâresi de çocukların neseblerinin, babalarından sâbit olacağına delâlet-i iltizâmiye ile bil-işâre delâlet eder. Çünkü, babanın mevlüdün leh olması, nesebin kendisinden sübutunu müstelzimdir."" (İst. Fık. K.)"

DALLE : Ottoman Turkish

Evini bilmeyip başka yere giden davar

DALLE : Ottoman Turkish

sapanlar, sapıtanlar

DALLİYET : Ottoman Turkish

Delil oluş. İsbata vâsıta olmak

DALLÎN : Ottoman Turkish

(Dâllûn) Sapkınlar. Müslümanlıktan ayrılanlar. Kur'an hakikatlerinden ayrılıp sapanlar

DALLÎN : Ottoman Turkish

sapkınlar

DALÂL : Ottoman Turkish

sapıklık, haktan ayrılık

DALI' : Ottoman Turkish

Kavi, kuvvetli. * Muhkem, sağlam, sert. * Eğri

DAM' : Ottoman Turkish

(C.: Dümu-Edmu) Helâk olmak. * Göz yaşı

DAMA : Ottoman Turkish

Deniz, bahr

DAMACANA : Ottoman Turkish

Su veya başka sıvıları taşımaya mahsus dar ağızlı, şişkin gövdeli çoğu hasırla sarılı veya sepetli büyük şişe

DAMAR : Ottoman Turkish

t. İstidad. Huy, tabiat, inat. * İnsan bedeninde kanın dolaştığı yollar, şiryan. * Irk. * Toprağın içindeki maden filizleri ve su tabakası. * Damar veya köke benzeyip bir cismin her tarafına uzanan yollar. * Mermer ve ona benzer dalgalı şeylerdeki çizgiler

DAMAR : Ottoman Turkish

kan borusu, yaradılış, huy

DAMD : Ottoman Turkish

Yaranın üstüne bez bağlamak, merhem sürmek

DAMECMEC : Ottoman Turkish

Katı, şedid. * Uzun boylu bahil kimse

DAMED : Ottoman Turkish

Hışım etmek, öfkelenmek, hiddetlenmek, kızmak

DAMEN-BUS : Ottoman Turkish

f. Etek öpen

DAMEN-GİR : Ottoman Turkish

f. Eteğe yapışan, etek tutan. * Dâvacı, hasım, şikâyetçi

DAMEN-KEŞ : Ottoman Turkish

f. Feragat eden, eteğini çeken

DAMENE : Ottoman Turkish

f. Dağ eteği, dağın çevresi

DAMENÎ : Ottoman Turkish

f. Eteklik. * Kadın başörtüsü

DAMGA : Ottoman Turkish

Bir şeyin üzerine işaret veya alâmet koymak. * İşaret vurulan âlet. Mühür

DAMGA : Ottoman Turkish

işaret, bellik

DAMGA-İ VAHDET : Ottoman Turkish

f. Birlik damgası. Cenab-ı Hakkın birliğini gösteren delil

DAMHAR : Ottoman Turkish

Mütekebbir, kibirli, terbiyesiz kimse