Multilingual Turkish Dictionary

Azerbaijani

Azerbaijani
KӘRT : Az Turkish Farsi

خراشيدگي، نشانه و علامتي كه بر روي چوب يا زمين ايجاد كنند.
مرز بندي زمين زراعتي. كرتمك (kәrtmәk)
نشانه زدن، خراش دادن، علامت زدن. كرتمه (kәrtmә)
نشانه، علامت.
نامزد شدن دختر و پسر در زمان نوزادي كه به اين رسم «گؤبَك كرتمه» يا «گؤبك كسمه» هم مي‌گويند. كرتميك (kәrtmik) = كرتيك (kәrtik)
نشانه، علامت، بريدگي روي چوب و مانند آنها.
ناقص و بريده.
استخوان، نوك استخوان. كرتَنْكَله (kәrtәnkәlә)
سوسمار، بزمجه. (اصل كلمه از كرتن = خراش دهنده + كله = ناقص) (بدن بزمجه داراي خراشهاي ناقص و بزرگ است.) كرتَنه (kәrtәnә)
مرغداني، خانة مرغان كه از كندن زمين يا سنگ‌ چين كردن درست كنند. كرتيم (kәrtim)
وسيلة علامت زدن. مانند
تبر، چاقو، تيشه و …

KӘRӘZ : Az Turkish Farsi

بار، دفعه، مرتبه.
هنگام و زمان. ساغليق كرَز. (هنگام سلامتي)

KӘS : Az Turkish Farsi

(1)
كس، شخص.
كس و كار، قوم و خويش. كس جانلى (kәs canlı)
دلسوز، حامي و پشتيبان. كس نكرد (kәs nәkәrd)
كار انجام نشدني، كار عجيب و غريب، كاري كه هيچ كس انجام نداده باشد. كس-و-كيمسه (kәs-o-kimsә)
قوم و خويش

KӘS : Az Turkish Farsi

(2)
فعل امر از مصدر «كسمك» (بريدن) كساد (kәad)
كساد، بي رونق، راكد. كسادليق (kәsadlıq)
ركود، بي رونقي. كسديرمك (kәsdirmәk)
به وسيلة ديگري بريدن.
تمام كردن، قطعي كردن قيمت. كسديرمه (kәsdirmә) = كسّيرمه (kәssirmә)
لورك، دوراغ، نوعي پنير كه به صورت دُلمه نيست؛ بلكه به صورت بريده بريده است و با پنير دلمه مخلوط مي‌شود. كسَر (kәsәr)
تيشه، قندشكن، تيشة خرّاطي يا نجّاري. كسكين (kәskin) = كسگين (kәsgin)
برنده، تيز. كسكينتي (kәskinti)
برش، بريدگي. كسمز (kәsmәz)
كارد يا چاقويي كه تيز و برنده نباشد. كسمك (kәsmәk)
بريدن، قطع كردن.
نرخ تعيين كردن، قطعي كردن معامله.
متوقّف كردن.
ختنه كردن. كسمه (kәsmә)
برش، عمل بريدن. كسَن (kәsәn)
برنده، تيز، قاطع.
آنكه معامله يا پيماني را منعقد كند. كسَن-بيچَن (kәsәn-biçәn)
برنده، قاطع.
كسي كه خود اندازه بگيرد و ببرد، آنكه اختيارات امور را در دست دارد. كسّه (kәssә)
كيسه، كيسة معمولي يا كيسة حمّام. (به اعتبار اينكه كيسه پارچه‌اي كوتاه و بريده شده است.) كسّه كمَر (kәssә kәmәr)
كيسه‌اي كه به كمر بند يا قطار فشنگ بسته مي‌شود و در آن باروت و چخماق مي‌گذارند.
نام نوعي گياه از انواع پيچك كه معمولاً در اطراف تنة درختان مي‌چسبد. كسّه‌له‌مك (kәssәlәmәk)
كيسه كشيدن. كسيشديرمك (kәsişdirmәk)
دو طرفه معامله را قطعي كردن. كسيك (kәsik)
بريده شده، قطع شده. كسيلمك (kәsilmәk)
بريده شدن، قطع شدن.
از خنده روده بُر شدن.
متوقّف شدن، بند آمدن.
قطعي شدن معامله.
ختنه شدن. كسيلي (kәsili)
بريده شده

KӘŞ : Az Turkish Farsi

(2)
(ف) فعل امر از مصدر «كشيدن» فارسي. كشمه‌-كش (kşmә-kәş) = كشمه-كشين (kәşmә-kәşin)
كشمكش، درگيري. كشِ مني (kәşe mәni)
وزن كردن، يك من يك من كشيدن. كشه-تور (kәşә-tur)
با زحمت و سختي چيزي را غلتاندن و جا به جا كردن.
بحث و مجادله.
از روي احتمال و حدس وگمان به كاري پرداختن.
آدم سر به راه، روبراه.
يواش يواش، كم كم

KӘŞ : Az Turkish Farsi

(3)
مرتبه، دفعه. كشه (kәşә)
مرتبه، بار، دفعه. بو گپي هر كشه‌ده دئميش دير. (اين سخن را در هر بار گفته است.)

KӘŞ : Az Turkish Farsi

(1)
محرّف كلمة «كج» (كماني شكل) كشدَر (kәşdәr)
محرّف كج دار. كشدر مريز (kәşdәr mәriz)
كج دار و مريز. كش-و-قوْوز (kәş-o-qovz)
(كش = كج + قوْوز = بلند شو) كش و قوس، حالت نيم خيز شدن براي قيام كردن و بلند شدن

KӘŞ NӘNNİ : Az Turkish Farsi

نام يكي از آهنگهاي موسيقي ايلات قشقايي

KӘŞDӘR : Az Turkish Farsi

جاي گود كه مسير آب باشد، آبرفتگاه. به اين واژه «كشگَر» و «كشلَر» نيز گفته‌اند

ӘKSİR : Az Turkish Farsi

:
كيميا، مادّه‌اي كه فلزات را به طلا تبديل كند.
هر چيز گرانبها و كم ياب.
از نامهاي دختران

KӘŞK : Az Turkish Farsi

(2)
استخوان زانو. كشكَك (kәşkәk)
استخوان زانو

KӘŞK : Az Turkish Farsi

(1)
كشك، دوغ پختة سفت شده.
مجازاً به معني بيهوده و بي مورد. كشكي (kәşki)
الكي، لا ابالي، نسبتاً معمولي و عادي

KӘŞKOLLU : Az Turkish Farsi

كشكولي، نام يكي از ايلات معروف قشقايي

KӘSM : Az Turkish Farsi

(ع) كسب، شغل، كار. (← كيسْم)

KӘT : Az Turkish Farsi

(1)
تخت، تخت خواب.
نيمكت.
استخوان كتف، شانه. كتِ خاب (kәte xab)
تخت خواب

KӘT : Az Turkish Farsi

(2)
از پيشوندهاي كمياب كه در بعضي كلمات رايج است. مانند
كت-كولوفْت (كلفت و ضخيم، چاق و چلّه) كت-كـولفَت (كنيز و كلفت، افراد يك خانواده.)

KӘTӘ : Az Turkish Farsi

(1)
ظرف فلزّي يا گچي كه به عنوان انبار گندم يا برنج در آسياب قرار دارد و از آنجا گندم يا برنج ريخته مي‌شود و كم كم آسياب مي‌گردد.
انباريِ كوچك، قسمتي از اتاق يك ساختمان كه با ديوار كوچكي آنرا مجزّا كرده باشند

KӘTӘ : Az Turkish Farsi

(2)
كته، برنجي كه بدون روغن پخته شود

KӘTİ : Az Turkish Farsi

از گياهان علوفه‌اي

KӘTİRӘ : Az Turkish Farsi

: كتيرا، نام بوته‌اي خاردار كه از آن مادّه‌اي به همين نام ترشّح مي‌شود

KӘTӘLİ : Az Turkish Farsi

برجسته و فرو رفته، جاي ناهموار. (موصلّو)

KӘTTAH : Az Turkish Farsi

نام گياهي از خانوادة چمن

KӘTTOH : Az Turkish Farsi

نام گياهي از خانوادة چمن. ( كتّاه)

KӘTUR : Az Turkish Farsi

قندان پارچه‌اي، كيفي كه در آن قند گذارند

KU : Az Turkish Farsi

صوتي است جهت نوازش و فرا خواندن اسب يا كرّه اسب.
در تركي قديم به صدا هم «كو» مي‌گفتند. مانند
هاي و كوي (سر و صدا)