Multilingual Turkish Dictionary

Azerbaijani

Azerbaijani
OKAŞ : Az Turkish Farsi

: آبكش. (← اوْو2، اوْوكاش)

OL : Az Turkish Farsi

(2)
شكلي از «اوْ» يعني او، ضمير سوّم شخص مفرد كه در گذشته به كار مي‌رفته. (← اوْ) اوْللار (ollar)
آنها

OL : Az Turkish Farsi

(1)
فعل امر از مصدر «اوْلماق» (شدن، به وجود آمدن، متولّد شدن.
همينجا باش، همينجا بمان. اوْلا (ola)
باشد، اين گونه باشد. اوْلا بيلر (ola bilәr)
ممكن است، مي‌تواند باشد. اوْلا بيلمَز (ola bilmәz)
ممكن نيست، نمي‌تواند باشد. اوْلاق (olaq)
الاغ، خر، حيواني كه مطيع است و هرچه گويند
«باش» همان كند. اوْلان (olan)
شدني، انجام گرفتني. اوْلدورماق (oldurmaq)
كاري را به وسيلة ديگري انجام دادن.
زاياندن، عمل زايمان به وسيلة كسي انجام گرفتن. اوْلكا (olka)
زادگاه، محل تولّد، وطن. اوْلگو (olgu)
كسي كه بايد نمونه باشد، الگو. اوْلماز (olmaz)
نشدني، انجام نگرفتني. اوْلماق (olmaq)
شدن، انجام شدن، انجام گرفتن.
بودن.
متولّد شدن، به دنيا آمدن.
باز ماندن، بي نصيب شدن. مانند
علي آشيندان اوْلدو. (علي از آش خود بي نصيب ماند.)
رسيدن، فرا رسيدن.
رخ دادن، واقع شدن.
ميسّر بودن، امكان داشتن.
در جايي ماندن، مقيم شدن. بير ايل ائل ايچينده اوْلموش. (مدّت يك سال در ايل مقيم بوده.)
به تملّك درآمدن. اوْ منيم اوْلدو. (آن متعلّق به من شد.)
تبديل شدن، از يك حالت به حالت ديگر درآمدن. سو يخ اوْلدو. (آب به يخ تبديل شد.) اوْلمالى (olmalı)
شدني، ميسّر، ممكن.
متولّد شدني، به دنيا آمدني.
ماندني، مقيم شدني. اوْلمايا (olmaya)
نكند، شايد، احتمالاً. اوْلوم گونـو (olum günü)
روز تولّد. اوْلونماق (olunmaq)
انجام گرفتن

OL : Az Turkish Farsi

(3)
مخفّف اوْغول (پسر) (← اوْغ، اوْغلان و اوْلان) اوْلان (olan)
مخفّ «اوْغلان» به معني پسر. (اغلب در حالت مخاطب قرار مي‌گيرد.)

ÖL : Az Turkish Farsi

: فعل امر از مصدر «اؤلمك» (مردن) اؤلدورمك (öldürmәk)
كشتن، به قتل رساندن.
به طور مفصّل كتك زدن. اؤلدورتْمك (öldürtmәk)
به وسيلة فرد ديگري به قتل رساندن. اؤلدورغان (öldürğan) = اؤلدورگَن (öldürgәn) = اؤلدوروجو (öldürücü) = اؤلدوروگ (öldürüg) = اؤلدوروم (öldürüm)
سمّ كشنده، زهر قاتل.
نام درختچه يا گياهي كويري كه سمّي و كشنده است. اؤلدوره‌ن (öldürәn)
قاتل، كشنده. اؤلَري (ölәri)
مردني، قابل مردن، در حال مرگ. اؤلكه (ölkә) = اؤلگه (ölgә)
محل فوت، جايگاه، وطن. (← اوْل، اوْلكا) اؤلمز (ölmәz)
بي مرگ، فنا ناپذير. اؤلمز-ايتمز (ölmәz-itmәz)
بي زوال، فنا ناپذير. اؤلمز يئر (ölmәz yer)
قسمتي از بدن كه آسيب پذير نباشد و با ضربه زدن بر آن قسمت، فرد مضروب از بين نمي‌رود. اؤلمك (ölmәk)
مردن، بي جان شدن، در گذشتن.
از پا در آمدن، بسيار خسته شدن.
براي چيزي مردن، عاشق چيزي شدن. اؤلمه (ölmә)
زنده باد، هرگز نمير. اؤلمه‌لي (ölmәli)
مردني، لايق مردن. اؤلَن (ölәn)
مردني، آنكه در حال مرگ است.
مرده، متوفّي. اؤلو (ölü)
مرده، متوفّي. اؤلوجه (ölücә)
لاغر، مردني و ضعيف اندام. اؤلوش (ölüş) = اؤلوم (ölüm)
مرگ، نيستي و فنا. اؤلوم-ايتيم (ölüm-itim)
مرگ و مير. اؤلومجه‌ليك (ölümcәlik)
زهر، آنچه كه خوردنش باعث مرگ شود. اؤلومه گئدمك (ölümә gedmәk)
كشته شدن، به قتل رسيدن. اؤلـوم گونـو
روز وفات. اؤلوم يوخوسو (ölüm yuxusu)
خواب مرگ، خواب عميق و طولاني

ÖLÇ : Az Turkish Farsi

: فعل امر از مصدر «اؤلچمك» (پيمانه كردن) اؤلچْدورمك (ölçdürmәk)
به وسيلة ديگري وزن يا پيمانه كردن.
در هنگام صحبت دستها را تكان دادن و اشاره كردن. اؤلچْمك (ölçmәk)
اندازه گرفتن، وزن كردن، پيمانه كردن.
دستها را تكان دادن و با ايما و اشاره صحبت كردن. اؤلچمه (ölçmә)
عمل پيمايش و اندازه گيري.
عمل دست تكاني.
فعل نهي از مصدر «اؤلچمك» به معني اندازه مگير. اؤلچو (ölçü) = اؤلچوک (ölçük)
واحد اندازه گيري، پيمانه، وسيلة اندازه گيري. اؤلچوشدورمك (ölçüşdürmәk)
مقايسه كردن، با هم سنجيدن. اؤلچوم (ölçüm)
كيل، پيمانه، اندازه.
عمل اندازه گيري، نتيجة اندازه گيري. اؤلچونمك (ölçünmәk)
كيل شدن، اندازه گرفته شدن.
دستها را تكان دادن، عرض اندام كردن و خود را نشان دادن

OLOV : Az Turkish Farsi

: الو، شعلة آتش. (← آل3، آلوْو)

OLU : Az Turkish Farsi

: پيچ، تاب، در هم پيچاندن طناب. (← اول، اولو) اوْلو وئرمك (olu vermәk)
تاب دادن، پيچاندن

OLXUNTU : Az Turkish Farsi

:
آب غسّاله، آبي كه به خاطر شستن لباس يا ظرف چركين شده باشد.
خونابه. (بيات) (← اوْو2، اوْوخون و اوخ، اوخونتو)

ÖMÇӘ : Az Turkish Farsi

: پاشنه، پاشنة پا. (← اؤمس)

ÖMS : Az Turkish Farsi

= اؤمسه (ömsә)
فعل امر از مصدر «اؤمسْمَك» يا «اؤمسه‌مك» (لنگيدن) اؤمسه‌مك (ömsәmәk)
لنگيدن، لنگان لنگان رفتن، از ناحية پاشنة پا لنگيدن. (← اؤمچه)

ON : Az Turkish Farsi

: 10 ، عدد ده

ÖN : Az Turkish Farsi

(2) = اؤنگ (öng)
رو، چهره.
پيش، جلو، مقابل چهره، روبرو. (← اون) اؤنگ ديش (öng diş)
دندان روبرو، دندان پيشين. اؤنَلگه (önәlgә)
شوم، نا خوشايند، آنكه ملاقاتش باعث ناراحتي باشد. اؤنو اؤگو (önü ögü) = اؤنؤيگو (önöygü)
آنكه ملاقاتش باعث استفراغ گردد، خل، احمق و نادان. اؤنو اوْ يانا (önü o yana)
رو به آن طرف. اؤنو بئله (önü belә)
رو به اين طرف. اؤنوک (önük)
بد معاشرت، اخمو. اؤنوکمَك (önükmәk)
برگشتن، رو برگرداندن. اؤنو گارى (önü garı)
رو به آن طرف. اؤنو گئري (önü geri)
رو به عقب، رو به پشت.
برعكس، وارونه. اؤنو ياری (önü yarı)
رو به آن طرف. اؤنو يوخاری (önü yuxarı)
رو به بالا

ÖN : Az Turkish Farsi

(1)
بار، دفعه

ONDA : Az Turkish Farsi

: محرّف كلمة «عمده» به معني مهم و عمده

ONLAR : Az Turkish Farsi

: آنها، آنان. (← اوْ، اوْور)

ONUQ : Az Turkish Farsi

: پست، فرومايه، كسي كه از همة مردم روي برگردانده و همه از او متنفّر باشند. (← اؤن، اؤنـوك)

ÖP : Az Turkish Farsi

: فعل امر از مصدر «اؤپمك» (بوسيدن) اؤپمك (öpmәk)
بوسيدن، ماچ كردن. اؤپمه (öpmә)
عمل بوسيدن.
ماچ مكن، بوسه مزن. اؤپوجوك (öpücük)
بوسة كوچك، بوسة بي‌صدا. اؤپوش (öpüş)
بوسه، ماچ. اؤپـوشدورمك (öpüşdürmәk)
دو نفر را روبوسي و اصلاح دادن. اؤپوشمك (öpüşmәk)
همديگر را بوسيدن. اؤپولمك (öpülmәk)
بوسيده شدن

OPPUQ : Az Turkish Farsi

:
تلنگر، ضربه‌اي كه با نوك انگشت زده شود.
نام سنگي است كه كودكان در بازي «قَچَر» از آن استفاده مي‌كنند. (از اسم صوت «اوْپ» (صداي ضربه) به وجود آمده.)

ÖPÜR : Az Turkish Farsi

: فعل امر از مصدر «اؤپـورمك» (پوسيده شدن) (← اوف) اؤپورمك (öpürmәk)
پوسيده، كهنه و فرسوده شدن. اؤپوره‌مك (öpürәmәk) = اؤپرَنمك (öpürәnmәk)
پوسيده و كهنه شدن. اؤپوروك (öpürük)
كهنه، فرسوده و پوسيده

OQ : Az Turkish Farsi

:
تير، هر چيز نوك تيز.
صداي استفراغ. (در تركي قديم به هر نوع صدايي «اوْق» يا «اوْخ» گفته مي‌شده.
← اوْخ) اوْقلوْو (oqlov) = اوْقلوْوو (oqlovu)
چوبه، تيري كه با آن خمير را بر روي ساج پهن كنند. اوْقماق (oqmaq) = اوْق وورماق (oq vurmaq)
استفراغ كردن. اوْقّوتماق (oqqutmaq)
به درس خواندن واداشتن، به مدرسه فرستادن. اوْقّوماق (oqqumaq)
درس خواندن. اوْقّوچو (oqquçu)
دعوت كننده. اوْقّوراتماق (oqquratmaq)
چهچهه زدن، آواز خواندن. اوْقّوشماق (oqquşmaq)
خواندن به صورت دسته جمعي. اوْقّولماق (oqqulmaq) =

OQQUNMAQ : Az Turkish Farsi

: خوانده شدن

OR : Az Turkish Farsi

: فعل امر از مصدر «اوْرماق» ( پاره كردن) اوْراق (oraq)
داس، وسيلة بريدن. اوْراقلاماق (oraqlamaq)
داس زدن، با داس بريدن. اوْراقلى (oraqlı)
داس به دست، مسلّح به داس. اوْرتا (orta)
وسط، ميان. اوْرتا بورماق (orta burmaq)
انگشت وسطي، بلند ترين انگشت دست. اوْرتا بوْيلو (orta boylu)
متوسّط القامت، ميان بالا. اوْرتاجى (ortacı)
وسطي، متوسّط. اوْرتالاما (ortalama)
حد وسط، معدّل. اوْرتاليق (ortalıq)
وسط، ميانه.
ميدان، عرصه. اوْرتانجى (ortancı) = اورتانچى (ortançı)
وسطي، مياني.
ميانجيگر، واسطه. اوْرتانجيليق (ortancılıq)
مياني، وسطي، متوسّط.
ميانجيگري، وساطت. اوْرما (orma)
نيشگون، نيش، گاز گيري. اوْرماق (ormaq)
پاره كردن، دريدن.
گاز گرفتن و دريدن. اوْرمالاماق (ormalamaq)
نيشگون گرفتن. اوْرّوق (orruq)
پاره شده، دريده شده.
فاحشه. اوْرولماق (orulmaq)
پاره شدن، دريده شدن

ÖR : Az Turkish Farsi

(1)
فعل امر از مصدر «اؤرمك» (بافتن) (← هؤر.) اؤركن (örkәn)
طناب، بند. اؤرمك (örmәk)
رستن، بافتن.
چيدن. اؤروک (örük)
طناب، ريسماني كه بر پاي حيوانات بندند.
بند شده، بسته شده. اؤروکله‌مك (örüklәmәk)
بستن، بندكردن. اورو (örü)
فعل امر از مصدر «اورومك» (چرا رفتن گوسفندان) (در اصل به معني طناب اسب را در چراگاه ببند.) اوروم (örüm)
چراي شبانة دام. اورومك (örümәk)
به چراي شبانه بردن گوسفندان.
از جا برخاستن. اورومگاه (örümgah)
محل چراي شبانة گوسفندان

ÖR : Az Turkish Farsi

(2)
در تركي قديم به معني ابر. در تركي قشقايي امروز اصطلاح «قوْرغون اؤرمك» داريم كه به معني «آشكار شدن شادي در چهره» است؛ بنا بر اين «اؤر» ريشة مصدر «اؤرمك» به معني آشكار شدن (ابر) است. (← اوْور3)