Multilingual Turkish Dictionary

Azerbaijani

Azerbaijani
TAXT : Az Turkish Farsi

:
تاختن، اسب دواني.
معاملة كالا به كالا، تعويض و مبادله. تاخت ائدمك (taxt edmәk)
تاختن، اسب دواندن.
تعويض كردن كالا، معاملة كالا به كالا

TAY : Az Turkish Farsi

(1)
مثل، مانند، همانند.
لنگه، قسمت مقابل هر چيزي مانند لنگه كفش كه داراي دو لنگه باشد.
طرف مقابل، سو، جهت.
ساحل، كنار.
حريف، همتا.
كامل، خالص، ناب.
تك، مفرد، جدا و متفرّق.
همزاد، همزاد دوقلو. تاي اللي (tay әlli)
يك دست، با يك دست. تاي اللي توتماق (tay әlli tutmaq)
چيزي را با يك دست برداشتن.
ارزش و احترام قائل نشدن، بي احترامي كردن. تاي امجَك (tay әmcәk)
حيواني كه يكي از پستانهايش شير داشته باشد؛ امّا ديگري شير نداشته باشد. تاي اوْلماق (tay olmaq)
متفرّق شدن، جدا شدن. بير تـوکوم تاي اوْلموش. (يكي از تارهاي موي سرم جدا شده.) تاي ائدمك (tay edmәk)
رفتار مناسب داشتن، با مردم بخوبي تا كردن.
دو لنگه كردن، لنگة ديگري درست كردن. تاي با تاي (tay ba tay)
لنگه به لنگه. تاي بيچمَك (tay biçmәk)
مقايسه كردن. تايِ تتمّه (taye tәtәmmә)
به طور كامل، همه، همگي.
بقيه، باقيمانده. تاي توتماق (tay tutmaq)
مقايسه كردن، قياس نمودن.
عبرت گـرفتن. تاي چكمَك (tay çәkmәk)
كج شدن و يكسو شدن بار حيوان. تايراق (tayraq)
از هم جدا، متفرّق. تايراق-پايراق (tayraq-payraq)
متفرّق، از هم پاشيده. تايسيز (taysız)
بي مانند، بي نظير. تاي كش (tay kәş)
يك سو شدن بار، كج شدن بار حيوان. تاي گؤز (tay göz)
يك چشم، آنكه يكي از چشمهايش سالم باشد. تايلاب (taylab)
پيمانه‌اي به اندازة يك كف دست، يك مشت، مقداري. بير تايلاب دوگو گتير. (به اندازة يك كف دست برنج بياور.)

TAY : Az Turkish Farsi

(2)
در تركي قديم ريشة مصدر «تايماق = تاياماق = داياماق» (تكيه كردن) است.) (← داي2) تايا (taya)
دايه، سرپرست. (تكيه‌گاه و سرپرست كودك) تاياق (tayaq)
چوبدستي بلند و ستبر كه بدان تكيه كنند.
ستون، تكيه گاه. تاياليق (tayalıq)
دايگي، سرپرستي كودك. تايماز (taymaz)
مقاوم، محكم.
از نامهاي پسران

TAYFA : Az Turkish Farsi

: (ع) طايفه، قبيله، دسته، گروه

TAZ : Az Turkish Farsi

: فعل امر از مصدر «تازماق» (تاختن). تازا (taza) = تازّا (tazza)
تازه، نو. (آنچه زود بتازد و بگذرد.) تازا گلدي (taza gәldi)
تازه وارد، تازه رسيده. تازاليق (tazalıq)
تازگي، تازه بودن. تازماق (tazmaq)
تاختن، تاخت كردن. تازی (tazı)
تازي، سگ شكاري

TAZZӘK : Az Turkish Farsi

: فضلة الاغ. (اين كلمه با كلمة «تازا» (تازه) بي ارتباط نيست؛ چونكه فضلة الاغ تا ماهها به صورت تازه ديده مي‌شود. ← تاز، تز، تزَك)

TӘB : Az Turkish Farsi

: فعل امر از مصدر «تبمك» (فشردن، فرو كردن) (← تپ) تبَر (tәbәr)
تبر، آلتي كه با آن چوب و درخت شكنند، آلتي كه در چوب فرو رود. تبَنه (tәbәnә)
سوزن بزرگ، نوعي سوزن كه از سوزن خياطي معمولي بزرگتر و از سوزن جوالدوز كوچكتر است. تبه (tәbә)
رج، هر رديف قالي كه با ضربة شانة قالي بافي بعد از رجهاي قبل فشرده شود.
نام نقشي از نقشهاي گليم. تبه جيغا (tәbә cığa) = تبه جوغا (tәbә cuğa)
نقشي در گليم كه از نقش تبه كوچكتر است

ӘTӘBӘ : Az Turkish Farsi

: (ع) گرفتاري، دردسر. عتبه‌يه دوشمك (әtәbәyә düşmәk)
به دردسر افتادن، گرفتار شدن

TӘBLӘ : Az Turkish Farsi

: طبله، تبيره، تبيره زدن شتر نر

TӘBӘQӘ : Az Turkish Farsi

(1)
طبقه، لايه.
طبقة ساختمان.
گروه، دسته. (← تاب، تاباغا)

TӘBӘQӘ : Az Turkish Farsi

(2)
بيماري حيواني كه باعث شكافتگي سُمّ حيوان و در نتيجه منجر به لنگيدن يا مرگ حيوان شود

TӘBӘRRUT : Az Turkish Farsi

: (ع) محرّف تبرّك، مبارك شمردن، تقدّس. تبرّوت كرده (tәbәrrut kәrdә)
تبرّك كرده، مقدّس

TӘBӘRZ : Az Turkish Farsi

: نام نوعي از انواع نخل

TӘCӘ : Az Turkish Farsi

: جوانه. تجه وورماق (tәcә vurmaq)
جوانه زدن، رشد كردن

TӘCӘN : Az Turkish Farsi

: خيك، مشكي كه در آن پنير، ماستينه، كره يا روغن گذارند

TӘDӘ : Az Turkish Farsi

: زمين بكر، زميني كه در آن كشت نشده باشد. (اصل كلمه «تته» (زميني كه با دست سنگهاي آن را برداشته و صاف كرده باشند.) (← تت)

TEL : Az Turkish Farsi

:
زلف، گيسو.
موي يال اسب،
پشم بلند گوسفند جوان.
سيمِ آلات موسيقي كه معمولاً از يال اسب درست مي‌شده است. تئل-تئل (tel-tel)
هر چه كه مثل زلف يا سنبله افشان شده باشد. تئللَنمَك (tellәnmәk)
بلند شدن زلف.
افشان شدن خوشة گندم و امثال آن. تئللي (telli)
زلف دار، گيسو بلند، آنكه موهاي زيبا و لطيف داشته باشد.
نام بوته‌اي با ميوة گرد و آلبالو مانند.
از انواع گياهان پيازي. (← مورچاليق) تئلّه (tellә)
تله، دام. (معمولاً تلة پرندگان را از موي يال اسب درست مي‌كردند.) تئلين (telin) = تئلينگ (teling)
يك قسمت از خوشة انگور كه داراي چندين دانة انگور است

TEREH : Az Turkish Farsi

: طناب، رسن. (فا)

TƏVƏKUL : Az Turkish Farsi

: اسب اصيل و نژاده. (در)

TEY : Az Turkish Farsi

:
قرارداد خالص، پيمان نامه.
كامل، خالص، ناب. (اين كلمه ارتباطي با كلمة «طي» عربي ندارد و در تركي به معني خالص و ناب است.) تئي ائتمَك (tey etmәk)
قرارداد بستن، پيمان گذاشتن. تئي-تتَمّه (tey-tәtәmmә)
تمامي حساب و كتاب، حساب و كتاب خالص و كامل

TEYİBLİ : Az Turkish Farsi

: طيّبي، نام طايفه‌اي از ايلات دره‌شوري، كشكولي و عملة قشقايي

TEZ : Az Turkish Farsi

:
زود، فوري.
قبل، جلو، پيش.
با عجله، به شتاب. تئز-تئز (tez-tez)
زود زود، سريع، به سرعت. تئزدَن (tezdәn)
به زودي، قبل از وقت موعود.
صبح زود، اوّل وقت. تئزلَتي (tezlәti)
اوّل وقت، به سرعت، به زودي. تئزليك (tezlik)
زود هنگام، به زودي. تئزليگه (tezligә)
به زودي

TӘFAQ : Az Turkish Farsi

: (ع) اتّفاق، حادثه

TӘFRӘ : Az Turkish Farsi

: پريدن و جستن از بلندي، از موضوعي به موضوعي ديگر پريدن. طفره گو (tәfrә gu)
طفره گوينده، سخن نا بجا گوينده. طفره گئدمك (tәfrә gedmәk)
طفره رفتن، سخن نا بجا گفتن

TӘFRӘQӘ : Az Turkish Farsi

: (ع)
تفرقه، جدايي، دو دستگي.
سخن ياوه، سخن بيهوده. تفرقه‌چي (tәfrәqәçi)
نفاق افكن، منافق