Multilingual Turkish Dictionary

Azerbaijani

Azerbaijani
QİLİC : Az Turkish Farsi

= قيلينج (qilinc)
شمشير. (← قيل1، قيليج) قيليج چالماق (qilic çalmaq)
شمشير زدن، با شمشير جنگ كردن.
مجازاً پشتيباني و حمايت كردن. قيليجـَك (qilicәk)
نوعي شانة قالي بافي كوچك كه براي بافتن بافته‌هاي كم عرض به كار مي‌رود. قيليجلَمه (qiliclәmә)
مانند شمشير حمايل كردن

QİM : Az Turkish Farsi

فعل امر از مصدر «قيممَك» (تكان خوردن، چشمك زدن در اثر نور زياد) (← قيم2)

QIM : Az Turkish Farsi

(2)
جنبش، جهش، حركت، تكان.
پارة آتش، جرقّه‌اي كه از انفجار گلوله در هنگام شليك اسلحه بجهد.
كار و فعاليت. قيم آلتيندان قاچدی. (از زير كار در رفت.) (← قيپ و قيو) قيم آلتينا قوْيماق (qım altına qoymaq)
به كار واداشتن. قيمچينماق (qımçınmaq)
براي حمله يا انجام كاري آماده شدن. قيم-قيم (qım-qım)
جنبش، تكان، لرزش. قيم-قيم ائدمك (qım-qım edmәk)
تكان خوردن، جنبيدن. قيمماق (qımmaq)
تكان دادن، لرزاندن، پلكها يا يكي از چشمها را منحرف كردن. قيميشديرماق (qımışdırmaq)
دندانها را روي هم كشيدن، دندان غروچه كردن. قيميش-قيميش (qımış-qımış)
لرزش و جنبش، تحريك و هيجان. قيميشماق (qımışmaq)
به هيجان آمدن، به جنبش و حركت در آمدن.
چشمك زدن به خاطر نور زياد.
دندانها را روي هم كشاندن، دندان غروچه كردن. قيميشيق (qımışıq)
جرقّه، روشنايي كه از آتش بجهد. قيميق (qımıq)
جرقّه، شرارة آتش.
جنبندة كوچولو، شپش ريز. قيمّيلاتماق (qımmılatmaq)
جنباندن، تكان دادن. قيمّيلاشماق (qımmılaşmaq)
با هم تكان خوردن و جنبيدن. قيمّيلاماق (qımmılamaq)
تكان خوردن، جنبيدن. قيمّيلانما (qımmılanma)
تكان مخور.
عمل جنبش. قيمّيلانماق (qımmılanmaq)
تكان خوردن. قيمّيلايان (qımmılayan)
جنبنده، متحرّك. قيمّيل-قيمّيل (qımmıl-qımmıl)
جنبش، حركت و تكان. قيم يئمك (qım yemәk)
جنبيدن، تكان خوردن

QIMӘ : Az Turkish Farsi

قيمه، كنجه. قيمه-قيمه (qımə-qımə)
كنجه كنجه

QIM : Az Turkish Farsi

(1)
قيف

QIM-QISSIR : Az Turkish Farsi

نازا، كاملاً بكر و دست نخورده

QIN : Az Turkish Farsi

= قينْگ (qıng)
صداي باد معده، صداي زير.
زير، ماتحت، نشيمنگاه.
ريشه، بن. قينجيق (qıncıq)
ماده الاغي كه صداي زير دارد. قينديرغا (qındırğa) = قينّيرغا (qınnırğa)
گياه جارو، نام گياهي با ساقه‌هاي بلند و ريشة محكم كه در كنار چشمه‌ها، رودخانه‌ها و مناطق مرطوب مي‌رويد. قينگ (qıng)
صداي ناخوشايند.
مقعد، نشيمنگاه. قينگ-قينگى (qıng-qıngı)
كودك بهانه گير. قينگه (qıngә)
صداي ظريف، صداي گرية مداوم و آرام كودك بهانه گير.
صداي باد معده. قينگه وئرمك (qıngә vermәk) = قينگيلاماق (qıngılamaq)
گريه كردن كودك بهانه گير، صداي زير توليد كردن.
صداي باد معده به گوش رسيدن. قينگى (qıngı) = قينّى (qınnı)
خر كوچك، كرّه خر كه معمولاً صداي زير دارد

QINA : Az Turkish Farsi

فعل امر از مصدر «قيناماق» (سرزنش كردن) (ريشة كلمه از «قين» (شكنجه و عذاب. تر. قد) است.) قيناق (qınaq)
سر زنش، ملامت، عيبجويي. قيناماك (qınamak)
سرزنش كردن، ملامت كردن

QİNC : Az Turkish Farsi

فعل امر از مصدر «قينجمك» (كوبيدن و كندن.) قينجَغه (qincәğә)
نام بوته‌اي به شكل نيمكره كه داراي خارهاي تيز مي‌باشد؛ (گويي كه اين بوته كوبيده گشته و كوتاه شده.) قينجَك (qincәk)
بسيار كوچك، خيلي كم، به اندازة يك كنجه از يك لاشه. قينجه (qincә)
كنجه، كنجة گوشت و هر چيز كم يا كوچك. قينجه‌له‌مك (qincәlәmәk)
كنجه كنجه كردن، بريدن. قينجيق-قينجيق (qinciq-qinciq)
كنجه كنجه، تكّه تكّه

QINC : Az Turkish Farsi

فعل امر از مصدر «قينجماق» (كوبيدن، كندن) (← قانْج و قنج) قينج-قاپاق (qınc-qapaq) = قينجاغا (qıncağa)
تسمه‌اي كه به ترك يا بغل زين اسب بندند. قينْجماق (qıncmaq)
كوبيدن، له كردن.
كندن، بريدن. قينجه (qıncә)
كنجه، بريده‌اي از گوشت. قينجه‌له‌مك (qıncәlәmәk)
كنجه كردن، خرد كردن. قينجيشديرماق (qıncışdırmaq)
كتك كاري و مشت و مال كردن.
دندانها را به هم فشردن. قينجيشماق (qıncışmaq)
روي هم كوبيده شدن.
به هم ساييده شدن دندانها.
عصباني و خشمگين شدن. قينجيق (qıncıq)
كوبيده شده، له شده.
كنده شده، بريده شده، كنجه، تكّه‌اي از گوشت. قينجيل (qıncıl)
سوختن و در هم فرو رفتن پشم، بوي سوختن پشم. قينجيلماق (qıncılmaq)
كوبيده شدن، له شدن.
بريده شدن، كنده شدن. قينجيلى (qıncılı)
كوبيده و له شده

QINDIQLAMAK : Az Turkish Farsi

قلقلك كردن. (← قيد)

QİNG : Az Turkish Farsi

صداي زير، صداي باد معده. (← قين، قينگ) قينگ-قينگ (qing-qing)
سر و صدا، وز وز. قينگ-قينگي (qing-qingi)
كودك بهانه گير. قينگي (qingi)
خر كوچولو، كرّه خر. قينگيله‌مك (qingilәmәk)
وز وز كردن كودك، مدام گريه كردن كودك بهانه گير.
صداي خفيف باد معده به گوش رسيدن

QINNANMAQ : Az Turkish Farsi

به آرامي كار كردن، يواش يواش كار كردن. (ريشة كلمه از «قيمّيلاماق» (جنبيدن) است.)

QIP : Az Turkish Farsi

فعل امر از مصدر «قيپماق» (پلك چشم را نيمه باز گذاشتن و به سرعت حركت دادن) (← قيب2) قيپماق (qıpmaq)
پلك چشم را نيمه باز و كج كردن.
به آرامي رميدن حيوانات.
مخفي شدن، از جلو چشم پنهان شدن.
تند تند غذا خوردن. قيپيرْتْماق (qıpırtmaq)
به سرعت پلك زدن و نيمه باز گذاشتن چشم در اثر تابش نور زياد. قيپيشديـرماق (qıpışdırmaq)
بر اثر نور زياد پلكهاي چشم را بر هم زدن. قيپيق (qıpıq)
چشم نيمه باز يا نيمه بسته

QİQ : Az Turkish Farsi

:
آواز ماكيان.
گرفتگي صدا در حلق، سر و صدا، فرياد. (← قيق) قيغاوشماق (qiğalaşmaq)
سر و صدا كردن، فرياد كشيدن

QIQ : Az Turkish Farsi

آواز ماكيان، آواي قِق.
گرفتگي صدا در حلق. قيق-قيق (qıq-qıq)
قق قق، صداي سرفة سخت.
قدقد مرغ.
غرولند، غرغر، پچ پچ. قيق-قيق ائدمك (qıq-qıq edmәk) = قيق وورماك (qıq vurmaq)
به شدّت سرفه كردن. قيقّيلاشماق (qıqqılaşmaq)
به صورت دسته جمعي سرفه كردن، فرياد كردن دسته جمعي پرندگان. قيقّيلاماك (qıqqılamak)
قق قق كردن، سرفه كردن.
زير خنده زدن، خنديدن.
قدقد كردن

QİR : Az Turkish Farsi

(1)
قير، مادّه‌اي از موادّ نفتي سياه رنگ. قيرلَنمك (qirlәnmәk)
به قير آلوده شدن. قيرله‌مك (qirlәmәk)
به قير آلودن، قير پاشي كردن، قير اندود كردن

QİR : Az Turkish Farsi

(3)
كنار، كناره، ساحل.
مرز.
نام شهر قير در استان فارس كه مرز بين ايلات اوغوز و اوْيغور بوده. قيراجاق (qiracaq)
سُم تراش، وسيله‌اي كه با آن سُم اسب را پاك كنند. قيراق (qiraq)
كنار، ساحل، مرز، لبه. قيراق-بيجاق (qiraq-bicaq)
گوشه و كناره

QİR : Az Turkish Farsi

(2)
سفيد، سفيد متمايل به خاكستري، موي جو گندمي. (← قير 5) قير آت (qir at)
اسب خاكستري.
اختصاصاً نام اسب كور اوغلو. قيراج (qirac)
زمين سفيد و كويري، شوره‌زار. قير باش (qir baş)
آنكه موي سرش سفيد يا جو گندمي باشد. قير فيليس (qir filis) = قير يال (qir yal)
پير نا موقّر، آدم كهنسالي كه حركات نا موقّر داشته باشد. قيروْو (qirov)
آب سفيد رنگ، برفك

QIR : Az Turkish Farsi

(1)
فعل امر از مصدر «قيرماق» (شكستن و كشتن)
مرز، كِر، كناره، لبه. قيراجاق (qıracaq)
سُم تراش، آلتي كه براي پاك كردن سّم اسب به كار برند. قيراق (qıraq)
كنار، كناره، لبه. قيراق ايپي (qıraq ipi)
رشته‌اي كه در كناره‌هاي فرش بافته مي‌شود. قيراق-بيجاق (qıraq-bicaq)
گوشه و كناره. قيراقليق (qıraqlıq)
منسوب به كناره، آنچه در كنارة فرش بافته شود. قيرّان (qırran)
كشتار، كشتار دسته جمعي.
نوعي بيماري كه قسمت اعظمي از حيوانات را نابود كند.
قحطي، خشك سالي. قيرّانا گئدمك (qırrana gedmәk)
كشتار شدن، نابود شدن. قيرغانى (qırğanı)
كشتار، مرگ و مير. قيرغانى اوْلماق (qırğanı olmaq)
دچار كشتار يا مرگ و مير شدن. قيرغى (qırğı)
قرقي، از پرندگان شكاري. قيرغيم (qırğım) = قيرغين (qırğın)
مرگ و مير دسته جمعي، نوعي بيماري دامي كه مسري و مهلك باشد. قيرغيمه گئدمك (qırğımә gedmәk)
دچار كشتار و مرگ و مير شدن. قيرقاج (qırqac)
(از قير (كنار) + قاچ (فرار كن) تركيب شده.) قيقاج، از كنار اسب خم شدن و تاختن، در حال تاخت و سوار در دو طرف اسب قرار گرفتن و تير انداختن. قير-قاندال (qır-qandal) = قير-قندال (qır-qәndal) = قير-قينجيق (qır-qıncıq)
خرده ريزه، وسايل از كار افتاده و به درد مخور.
مجازاً افراد پست و پايين جامعه. قيركَن (qır kәn) = قير كوْز (qır koz)
كشتار دسته جمعي. قيرماق (qırmaq)
شكستن.
گسستن، پاره كردن.
تا كردن، لبة چيزي را برگرداندن.
پاره كردن بند، نخ، زنجير و
كشتن، از بين بردن. قيرَّن (qırrәn)
شكننده، در هم كوبنده. قير هاي قير (qır hay qır)
بكُش بكش، كشت و كشتار، قتل عام. قيريجى (qırıcı)
كُشنده، نابود كننده. قيرّيشديرماق (qırrışdırmaq)
پر چين و شكن كردن، چين دادن. قيرّيشماق (qırrışmaq)
چين و شكن افتادن.
پيرتر شدن (فا) قيرّيشيق (qırrışıq)
چين خوردگي صورت، چين و چروك پيري. قيرّيشيقلى (qırrışıqlı)
داراي چين و شكن. قيرّيق (qırrıq) = قيريق (qırıq)
شكسته، خرد شده.
گسسته و پاره شده. قرّيقليق (qırrıqlıq)
شكستگي. قيريلماق (qırılmaq)
شكسته شدن، خرد شدن.
پاره شدن گسستن.
كشته شدن، مردن. قيريلى (qırılı) = قيرّيلى (qırrılı)
خرد شده، شكسته شده. قيريم (qırım) = قيرّيم (qırrım)
رشته، بند، طناب.
كشتار، قتل عام.
وضعيّت، رفتار، اوضاع و احوال. قيريم قيرماق (qırım qırmaq)
رشته را پاره كردن و فرار كردن

QIR : Az Turkish Farsi

(3)
غُر، غرولند، پچ پچ، صداي خفيف. قيرّ-و-دير (qırr-o-dır) = قيرّ-و-قير (qırr-o-qır)
دلخوري و ناراحتي، غرولند. قيرّيلاماق (qırrılamaq)
غرولند كردن

QIR : Az Turkish Farsi

(4)
قر، چرخش، صداي چرخش چرخ و امثال آن.
چرخش و رقص. قير-قير (qır-qır)
صداي چرخش.
پشت سر هم، بطور متوالي. قير-قيرّه‌ك (qır-qırrәk)
قرقره، چرخ.
پل موقّتي كه بر روي رودخانه مي‌بندند. قير وئرمك (qır vermәk)
قر دادن، رقصيدن.
مجازاً به معني عشوه كردن، ناز كردن. قيرّيش (qırrış)
عشوه گري، قر دادن. قيرّيشماق (qırrışmaq)
با ناز و عشوه راه رفتن. قيرّيشمال (qırrışmal)
قرشمال، قرتي. قيريف (qırıf)
غريو، هلهله، داد و فرياد، شلوغي.
شايعه، شايعه پراكني. قيريف قوْپماق (rırıf qopmaq)
هياهو و جنجال برپا شدن. قيريق (qırıq)
صداي قرقر. قيريقّيلاماك (qırıqqılamak)
صداي پرندگاني چون تيهو، باقرقره و امثال آنها به گوش رسيدن. قيرّيلاماق (qırrılamaq)
صداي چرخيدن چرخ و امثال آن به گوش رسيدن

QIR : Az Turkish Farsi

(5)
رنگ سفيد. قير آت (qır at)
اسب سفيد.
اختصاصاً نام اسب كوْر اوْغلو. قيراج (qırac)
زمين سفيد و كويري، شوره‌زار. قير باش (qır baş) = قير فيليس (qır filis)
آنكه موهاي سرش سفيد يا جو گندمي شده باشد. قيرجيق (qırcıq)
زاز، نام گياهي از خانوادة چمن با ساقه‌هاي سفيد، بلند و باريك.
موهاي سفيد و جو گندمي. قيرجيق باش (qırcıq baş)
آنكه موهاي سرش جو گندمي باشد. قيروْو (qırov)
آب سفيد رنگ، برفك.
يخبندان، سرماي شديد

QIR : Az Turkish Farsi

(2)
قير، مادّة چسبندة سياه رنگ. قيرلاماق (qırlamaq)
قير اندود كردن، به قير آلودن

QİRAC : Az Turkish Farsi

نام گياهي با گُلها و پرچمهاي زرد