Multilingual Turkish Dictionary

Azerbaijani

Azerbaijani
SAP : Az Turkish Farsi

(3)
از پيشوندهاي تركي است كه در جلو بعضي كلمات قرار مي‌گيرد و به معني اشباع و فراواني است. ساپ ساری (كاملاً زرد) ساپ سادا (بسيار ساده و بي آلايش)

ŞAP : Az Turkish Farsi

:
صداي به هم خوردن كف دستها.
كف دست، كف پاي شتر و هر نوع دست يا پا كه پهن باشد. (← شپ) شاپاك (şapak) = شاپَك (şapәk)
صداي به هم خوردن كف دستها.
كف زدن، دستك زدن

ŞAPALAQ : Az Turkish Farsi

: سيلي، كشيده، تو گوشي. شاپالاقلاماك (şapalaqlamak)
سيلي زدن، كشيده زدن. شاپ–شالتاق (şap-şaltaq)
چيزي از ديگران اخّاذي كردن. شاپلاما (şaplama)
سيلي، تو گوشي. شاپيش (şapış)
صداي شاپ.
آب دهان. (با توجّه به اين معمّا) آغ شاپيش، يئره ياپيش. (جواب معمّا
آب دهان) شاپّى كيرْمان (şappı kırman)
نوعي دوك نخ ريسي كه از يك ميلة محوري و دو تختة مسطّح كوچك و كم عرض تشكيل شده است. شاپّيلاتماق (şappılatmaq)
سيلي زدن، كتك زدن، ضربه وارد كردن. شاپّيلاماق (şappılamaq)
صداي كشيده (سيلي) به گوش رسيدن. شاپّيلى (şappılı)
دوك نخ ريسي

SAPAN : Az Turkish Farsi

: فلاخن، وسيلة پرتاب سنگ

SAPLI : Az Turkish Farsi

:
داراي دسته، دسته دار، مشته دار.
سوزن نخ شده، سوزن داراي نخ

ŞAQ : Az Turkish Farsi

(2)
شق، ايستاده، سر پا.
برجسته و بالا آمده. شاقّاناق (şaqqanaq)
شقيقه. (به اعتبار برجستگي استخوان شقيقه) شاقّ-و-راق (şaqq-o-raq)
شق و رق، با نشاط، سر حال و شاداب. شاقّيل (şaqqıl)
شاغول

ŞAQ : Az Turkish Farsi

(1)
صداي برخورد، صداي تلاقي، تركيدگي و …
شقّه، تركيدگي، قطعه. شاقّا (şaqqa)
شقّه، قطعه.
شاخه، ساقة بزرگ درخت. شاقّار-شاقّار (şaqqar-şaqqar)
داراي شكافهاي متوالي، بريدگيهاي متوالي. شاقاق (şaqaq)
شكافتگي سُم اسب، تركيدگي پوست پاشنة پا يا كف دست. شاق-شاقّى (şaq-şaqqı)
چوب تعليم، چوبي كه تا نيمه آن را به صورت طولي مي‌شكافند و با آن كرّه اسب را تعليم مي‌دهند.
نوعي فلاخن كه چوپانها با صداي آن گرگها را مي‌ترسانند. شاقّ-و-پوک (şaqq-o-pük)
نام گياهي با گلهاي زرد كه بعد از ريختن گلبرگها، مادگي آن به محفظه‌اي پُر از هوا تبديل مي‌گردد؛ اين محفظه با فشار دادن مي‌تركد و صدا مي‌دهد.
نام درختي با ساقه‌هاي محكم. (←تابولقه) شاقّيريق (şaqqırıq)
تُرد و شكننده. شاقّيلا بادام (şaqqıla badam)
چغاله بادام، بادام تر. شاقّيلاتماق (şaqqılatmaq)
صداي شارق و شوروق در آوردن. شاقّيلاماق (şaqqılamaq)
صداي انفجار گلوله و امثال آن به گوش رسيدن. شاقّيلْتى (şaqqıltı)
تفنگ اسباب بازي و صداي شليك آن. شاقّيلوْوونْج (şaqqılovunc)
نوعي فلاخن كه مثل تفنگ صدا مي‌دهد

SAQQ : Az Turkish Farsi

: كام دهان، قسمت دروني فكّ بالا. ساقّوْو (saqqov)‌
بيماري مشمشه، آنفلوآنزاي حيواني. ساقّى قره (saqı qәrә)
بد دهن، شوم، بد يُمن، بد قدم.
عبوس و ترشرو

ŞAQQI : Az Turkish Farsi

: نام طايفه‌اي از ايل دره‌شوري

ŞAQQIMAK : Az Turkish Farsi

: جيم شدن، در رفتن

SAQQINMAQ : Az Turkish Farsi

: ساقط شدن، حذف شدن، زايل شدن

ŞAQQIRAQ : Az Turkish Farsi

= شاقّيريق (şaqqırıq)
نام پرنده‌اي از رستة مرغابيها

SAQQIRĞA : Az Turkish Farsi

:
كنه، حشرة خونخوار و چسبنده.
چسبنده، مزاحم.
سمج و مصرّ

SAQQIZ : Az Turkish Farsi

: سقّز، عصارة درخت بن. (از مصدر «ساغماق» (دوشيدن)، به اعتبار اينكه گويي سقّز از درخت دوشيده شده است.) ساقّيز آغاجى (saqqız ağacı)
درخت بن

SAR : Az Turkish Farsi

: نام پرنده‌اي زرد رنگ و به اندازة گنجشك. سارارماق (sararmaq)
زرد شدن، به رنگ زرد ديده شدن.
زرد و پژمرده شدن. سارارْتْماق (sarartmaq) = سارالْتماق (saraltmaq)
زرد كردن، به رنگ زرد تبديل كردن.
پژمرده كردن. سارالان (saralan)
زرد شونده.
آنچه از دور به رنگ زرد ديده شود. سارالماق (saralmaq)
زرد شدن، به رنگ زرد ديده شدن.
پژمرده شدن.
ترسيدن، پريدن و زرد شدن رنگ صورت. سارباغا (sarbağa)
زرد چوبه. (فا) ساری (sarı)
زرد، رنگ زرد.
رنگ پريده، بيمار گونه.
زردة تخم مرغ.
نامي براي پسران و دختران. ساری آغاج (sarı ağac)
زرشك، درخت زرشك. ساری آليج (sarı alıc)
زالزالك. ساری اولدوز (sarı ulduz)
ستارة ناهيد. ساری ايسلي (sarı isli)
نان نازكي كه كاملاً برشته نشده باشد و زرد رنگ ديده شود. ساری تيكان (sarı tikan)
نام گياهي خاردار كه قبل از خشك شدن «آغجا قيز» و بعد از خشك شدن «ساری تيكان» گفته مي‌شود. ساری دارمان (sarı darman)
زردچوبه. ساری سوْلماز (sarı solmaz)
نام گياهي بوته‌اي با گلهاي زرد. ساری سيرتيق (sarı sırtıq)
زرد و پژمرده، لاغر و ضعيف
لاابالي، شلخته.
زرد چهرة خنده رو. ساری قريمچه (sarı qәrimçә)
نوعي مورچة زرد رنگ. ساری قوش (sarı quş)
سار، پرنده‌اي زرد رنگ و مهاجر. ساری كؤينَك (sarı köynәk)
قناري. ساری گبّه (sarı gәbbә)
نام نوعي باز شكاري با پرهاي زرد.
گبّه‌اي كه زمينه‌اش زرد باشد. ساری گول (sarı gül)
گل زرد، نام گياهي با گلهاي زرد پرزدار.
نام آهنگي در موسيقي قشقايي.
نامي براي دختران. ساريليق (sarılıq)
زردي، زرد بودن.
بيماري زردي، يرقان. ساريليق اوْتو (sarılıq out)
خاكشير

SAR : Az Turkish Farsi

(2)
فعل امر از مصدر «سارماق» (پيچاندن) (← سر2) سارغى (sarğı)
پا تابه، نوار پهن و بلند، پاپيچ.
آنچه بر روي چيزي بپيچانند، باند زخم.
دستمال. سارما (sarma)
پا تابه. سارماشيق (sarmaşıq)
عشقه، پيچك. سارماق (sarmaq)
پيچاندن، تاب دادن.
پهن كردن، گستردن.
افشاندن، پاشيدن. سارموساق (sarmusaq)
نوعي سير كوهي. (← ساريمساق) ساريج (sarıc) = سارينْج (sarınc)
ساروج، مادّه‌اي مركّب از آهك، خاكستر، شن، ماسه و آب كه در بنّايي به كار مي‌رفت. ساريق (sarıq)
دستمالي كه در آن چيزي نهند.
پاتابه، پاپيچ.
عمامه، دستار.
پيچانده شده، در داخل دستمال پيچيده شده. ساريقلاماك (sarıqlamak)
پيچاندن، پارچه يا شالي را دور چيزي پيچاندن. ساريلماق (sarılmaq)
پيچانده شدن، تاب داده شدن.
پهن و گسترده شدن. ساريلى (sarılı)
پيچانده شده.
پهن و گسترده شده. ساريماق (sarımaq)
پيچاندن، تاب دادن.
پهن كردن، گستردن.
افشاندن، پاشيدن. ساريمساق (sarımsaq) = ساری موساق (sarı musaq)
سير، سير كوهي كه از گياهان پيازي به شمار مي‌رود. سارينْماق (sarınmaq)
پيچانده شدن

SAR : Az Turkish Farsi

(3)
رسوب، زنگ زدگي و شوره بستن. سار باغلاماق (sar bağlamaq)
رسوب كردن و شوره بستن جسم

ŞAR : Az Turkish Farsi

= شارّ (şarr)
صداي شُرشُر آب، صداي ريزش مايعات، سنگهاي كوهستان و … شاراپ (şarap)
صداي زمين خوردن. شاراپّيلاماق (şarappılamaq)
صداي ضربه يا زمين خوردن چيزي به گوش رسيدن. شاراق (şaraq)
صداي شكستگي استخوان، شاخة درخت و … شاراق-شوروق (şaraq-şuruq)
صداي شرق شرق، صداي شكستگي. شاراقّيلاماك (şaraqqılamak)
صداي رعد و برق، شليك توپ، تفنگ و … به گوش رسيدن. شارْپ (şarp)
صداي ضربه يا زمين خوردن. شارپيلاماق (şarpılamaq)
صداي ضربه يا زمين خوردن چيزي به گوش رسيدن. شار- شارّ ائدمك (şar-şarr edmәk) = شارّيلاماق (şarrılamaq)
صداي شرشر آب به گوش رسيدن. شارّيلْتى (şarrıltı)
شرشر آب، آبشار

ŞARAB : Az Turkish Farsi

: (ع) شراب، مادّة الكلي. شارابى (şarabı)
شرابي، شرابخور، عيّاش

SARAYIL : Az Turkish Farsi

:
نام پرنده‌اي زيبا با گردني بلند. (احتمالاً همان دُرنا است.)ساراييل گردنيم گيردي بو باغا اوْنونگ عصمتيندن گوله نور ياغا داراييب تئللرين تؤکوب ديرناغا هاوا ائديب هشترخاندان گويير
نامي است براي دختران

SARI : Az Turkish Farsi

: از پسوندهاست به معني
طرف، سو. اوْنا ساری (به طرف او)

ŞARLATAN : Az Turkish Farsi

: شارلاتان، حقّه باز، فريبكار

SARPAŞMAQ : Az Turkish Farsi

: افشاندن، پاشيدن. (← سرپ. معمولاً به پخش شدن گوسفندان در حال چرا گفته مي‌شود.)

SARRILI : Az Turkish Farsi

: سارويي، نام طايفه‌اي از ايل عملة قشقايي

ŞARRӘK : Az Turkish Farsi

: نام نژادي از اسبها