Multilingual Turkish Dictionary

Azerbaijani

Azerbaijani
SARXIM : Az Turkish Farsi

: خوشة انگور. (← سال، سالْخ، سالخيم)

ŞAŞ : Az Turkish Farsi

: صداي ادرار و پخش شدن آن، شاش، ادرار. شاشيگ (şaşıg) شاشي، كودكي كه بي اختيار ادرار كند

ŞAŞŞILAMAQ : Az Turkish Farsi

: بخية فاصله دار زدن، دوختن بگونه‌اي كه فاصلة بخيه‌ها زياد باشد

SAT : Az Turkish Farsi

: فعل امر از مصدر «ساتماق» (فروختن) ساتان (satan)
فروشنده.
قسمت اندروني رانهاي پا كه در هنگام راه رفتن به هم ساييده مي‌شوند و از مقابل همديگر رد و بدل مي‌شوند. ساتديرماق (satdırmaq)
به وسيلة ديگري فروختن، مجبور به فروش نمودن. ساتليق (satlıq)
فروشي، فروختني. ساتماق (satmaq)
فروختن، به فروش رساندن، مبادله و معامله كردن. ساتيجى (satıcı)
فروشنده. ساتيش (satış)
عمل فروش، فروختن.
فروختني، قابل فروش. ساتيق (satıq)
فروخته شده.
قابل فروش، فروختني. ساتيلماق (satılmaq)
فروخته شدن، به فروش رفتن. ساتيلمالى (satılmalı)
فروختني، قابل فروش. ساتيلى (satılı)
فروخته شده. ساتيم (satım)
فروش، وضعيّت و نحوة فروش. ساتيما گئدمك (satıma gedmәk)
فروش رفتن. ساتيم-وئريم (satım-verim)
خريد و فروش.
ايجاد وصلت و قوم و خويشي سببي

ŞAT : Az Turkish Farsi

: روبرو، مقابل. (← چات) راسّ آلّينـْگ شاتيندا دير. ( درست در مقابل تو قرار دارد.)

SATAR : Az Turkish Farsi

: راحت، آرام و خاموش. (← ستار) ساتارماق (satarmaq)
آرام تر شدن، راحت تر شدن. ساتاروشماق (satarlaşmaq)
راحت تر شدن

SATAŞMAQ : Az Turkish Farsi

: براي يك لحظه ديدن، سوسو زدن، با چشم برخورد كردن. (← سيت، سيتاشماق)

ŞATIR : Az Turkish Farsi

(2)
(ع) شاطر، نانوا

ŞATIR : Az Turkish Farsi

(1)
ساتور

SAV : Az Turkish Farsi

(1)
فعل امر از مصدر «ساوماق» (ساييدن، اصطكاك ايجاد كردن) (گلّه‌زن)
صاف و پاك. ساواش (savaş)
برخورد، جنگ و نزاع. ساواشان (savaşan)
دعوا كننده، جنگجو. ساواشديرماق (savaşdırmaq)
به نزاع واداشتن. ساواشما (savaşma)
جنگ و جدال، دعوا. ساواشماق (savaşmaq)
دعوا كردن، جنگيدن. ساوماق (savmaq)
به هم ساييدن، اصطكاك و برخورد ايجاد كردن.
پخش كردن. ساووج (savuc)
نوعي از انواع تفنگ كه 5 تير در خشاب مي‌خورد. ساوولماق (savulmaq)
ساييده شدن، خورده شدن. ساوون (savun)
صابون

SAV : Az Turkish Farsi

(2)
در تركي قديم به معاني سخن، خبر، اطّلاع، آگاهي و نيز به معني خبر خوش، هديه. (به تنهايي كاربرد ندارد.) ساواد (savad)
سواد، دانش و اطّلاعات، علم. ساوادسيز (savadsız)
بي سواد. ساوادسيزليق (savadsızlıq)
بي سوادي. ساوادلى (savadlı)
باسواد. ساوجـی (savcı)
خبر رسان، قاصد، سفير، فرستاده.
قاصدي كه براي خواستگاري اعزام شود.
هديه و پيغام آورنده. ساوجيليق (savcılıq)
قاصدي، خبر رساني، سفارت.
به خواستگاري رفتن. ساوروقماك (savruqmak)
پخش و پراكنده شدن. (در اصل پخش شدن سخن بوده.) ساورولماق (savrulmaq)
پخش شدن. ساوغات (savğat)
سوقات، هديه. (گلّه زن) ساوورماق (savurmaq)
افشاندن، پخش و پراكنده كردن. ساووشماق (savuşmaq)
افشان شدن،‌‌ با طنّازي راه رفتن.
در رفتن و جيم شدن

SAVAYI : Az Turkish Farsi

: سواي، سوا، غير از

SAX : Az Turkish Farsi

= ساخت (saxt)
ساختمان، بنا.
قيافه، ريخت، شكل و هيئت. ساختا (saxta)
مصنوعي، ساختگي، قلّابي.
قدرت ساخت، توانايي و قدرت انجام كار. بو ايش مندن ساختا دگيل. (اين كار از من ساخته نيست.) ساختاوشديرماق (saxtalaşdırmaq)
از خود ساختن، تهمت زدن، افترا بستن. ساختْلى (saxtlı) = ساخسى (saxsı) = ساخلى (saxlı) = ساخليم (saxlım)
شبيه، مانند هم ساخته شده

ŞAX : Az Turkish Farsi

:
شاخ، شاخ جانوران يا حيوانات.
شاخه، شاخة درخت. (از اسم صوت
شاق‌ شاق … درست شده است.)
در قديم به معني «بازو، دست بلند و دراز» بوده است. شاخا (şaxa)
شاخة درخت.
شاخه، شعبه، دسته. شاخا سورمك (şaxa sürmәk)
جوانه زدن، شاخ و برگ در آوردن. شاخا-شاخ (şaxa-şax)
شاخ به شاخ، مقابل هم، روبروي هم. شاخالانماق (şaxlanmaq)
داراي شاخ و برگ شدن. شاخ چيخارْتْماق (şax çıxartmaq)
شاخ در آوردن.
متمرّد و خود مختار شدن.
رسوا شدن. شاخ-شاخ ائدمك (şax-şax edmәk)
ستيزه جويي، دعوا طلبي. شاخ-شانا (şax-şana)
بازو و شانه نشان دادن، ستيزه جويي.
سرزنش، ملامت. شاخ-شانا گؤرسَدمك (şax-şana görsәdmәk)
بازو و شانه نشان دادن، خود را براي دعوا آماده كردن، ستيزه طلبي. شاخ شيويدي (şax şividi)
نوعي بخيه زدن، دوختن به شيوة زيگزاگ. شاخ عربي (şax әrәbi)
نام نقشي در قالي. شاخلاشماق (şaxlaşmaq)
به همديگر شاخ زدن، با هم دعوا كردن. شاخلاماك (şaxlamak)
شاخ زدن. شاخلى (şaxlı)
حيوان شاخدار.
درخت شاخه دار.
آدم موذي و نادرست. شاخلى بؤجوک (şaxlı böcük)
نام حشره‌اي از قاب بالان. شاخماق (şaxmaq)
جرقّه زدن، شاق-شاق كردن و برق زدن. شاخناشماق (şaxnaşmaq)
اصطكاك ايجاد شدن، به هم خوردن و صدا كردن

SAXLA : Az Turkish Farsi

: فعل امر از مصدر «ساخلاماق» (نگه داشتن) (ريشة فعل از «ساغ1» (سالم نگه داشتن) است.) ساخلاتديرماق (saxlatdırmaq)
به وسيلة ديگري نگهداري و محافظت كردن.
ممانعت و جلوگيري كردن.
موقّتاً زنداني كردن. ساخلاتماق (saxlatmaq)
(← ساخلاماق) ساخلادان (saxladan)
نگهدارنده، محافظ.
سرپرست. ساخلاشديرماق (saxlaşdırmaq)
به صورت دسته جمعي نگهداري كردن. ساخلاما (saxlama)
عمل حفاظت و نگهداري. ساخلاماق (saxlamaq)
نگهداري كردن، حفظ كردن.
مخفي كردن، مخفي نگه داشتن.
جلوگيري و ممانعت كردن.
حمايت و پشتيباني كردن.
ذخيره كردن، پس انداز كردن.
موقّتاً زنداني كردن. ساخلانماق (saxlanmaq)
نگهداري شدن.
ممانعت شدن. ساخلانيلماق (saxlanılmaq)
حفظ شدن، نگهداري شدن.
متوقّف شدن، جلو گيري شدن.
مخفي نگه داشته شدن.
سرپرستي شدن، تحت مراقبت قرار گرفتن. ساخلايان (saxlayan)
حفاظت كننده.
قيّم، سرپرست.
جلو گيري كننده.
پنهان كننده، مخفي كننده. ساخلوْو (saxlov)
زندان، بازداشتگاه.
نگهبان، پادگان نظامي

SAXLIM : Az Turkish Farsi

: خوشة انگور. (← سال، سالْخ، سالخيم)

SAY : Az Turkish Farsi

(1)
فعل امر از مصدر «سايماق» (شمردن)
شمار، عدد، شمارش. سايا (saya)
خوب، مشهور، معروف. (فا) سايار (sayar)
فعّال، آدم زرنگ (ساي (مشهور) + ار (مرد) = سايار.) سايا ياغ (saya yağ)
روغن حيواني، روغن برگزيده و ممتاز. (فا) ساياق (sayaq)
خط سياقي، رياضيات سياقي كه از انواع رياضي نگارشي قديمي به شمار مي‌رود.
فهيم، هوشيار، آن‌كه حساب و كتاب داند. سايديرماق (saydırmaq)
به وسيلة ديگري شمردن. سايسيز (saysız)
بي‌شمار، بي‌اندازه. سايغى (sayğı)
شمارش، تعداد. سايغيش (sayğış)
عمل شمردن، شمارش تعداد. سايماز (saymaz)
غير قابل شمارش، بي حساب و كتاب. سايماق (saymaq)
شمردن، شمارش كردن.
به حساب آوردن، اهميّت دادن به كسي.
تك تك كردن، جدا نمودن و شمردن.
تصوّر كردن، فرض كردن. ساييلماق (sayılmaq)
شمرده شدن، محاسبه شدن.
فرض شدن، تصوّر شدن.
به حساب آمدن، محترم شمرده شدن.
تك تك و جدا شدن. ساييلى (sayılı)
شمارش شده

SAY : Az Turkish Farsi

(2)
فعل امر از مصدر «ساوراماق» در تركي قديم به معني هذيان گفتن. (به تنهايي رايج نيست.) ساياخلاماق (sayaxlamaq) = ساياقلاماق (sayaqlamaq)
در خواب حرف زدن. سايرى (sayrı)
هذيان‌گو، مريض، بيمار. سايريليق (sayrılıq)
بيماري، مرض. ساييق (sayıq)
هذيان، در خواب حرف زدن.
آگاه، هشيار. ساييقلاما (sayıqlama)
هذيان گويي، در خواب حرف زدن. ساييقلاماك (sayıqlamak) = ساييلماق (sayılmaq)
در خواب حرف زدن، هذيان گفتن.
چرت زدن و بيدار شدن. ساييلا-ساييلا (sayıla-sayıla)
در حال چرت زدن و راه رفتن، با بي حالي و افتان و خيزان حركت كردن

ŞAY : Az Turkish Farsi

: شادي، خوشحالي. شاي-و-شيوه‌ن (şay-o-şivәn)
شادي و شيون، مجالس شادي و عزاداري. شاييق (şayıq)
شايق، مايل، با شور و شوق

ŞAYLI : Az Turkish Farsi

: نام طايفه‌اي از ايلات قشقايي

SAZ : Az Turkish Farsi

(2)
بن مضارع مصدر «ساختن» فارسي كه در تركي قشقايي نيز معمول گشته و به معني سالم و تندرست به كار مي‌برند. سازلاشديرماق (sazlaşdırmaq)
اصلاح كردن، بهبودي بخشيدن.
آماده كردن، تدارك ديدن. سازيماق (sazımaq)
سازگار بودن، با ديگران ساختن و با صلح و صفا زندگي كردن

SAZ : Az Turkish Farsi

(1)
ساز، آلت موسيقي. سازچى (sazçı)
نوازنده، ساز زن

SAŽ : Az Turkish Farsi

: تابه، تاوة نان پزي. (← ساج)

SAZAQ : Az Turkish Farsi

:
سوز سرما، باد سرد و سوزنده. (← سوز، سوزاق)
جوش صورت، تاول، برجستگي و جوشي كه در پلك چشم مي‌افتد. (← ايت، ايت ديرسَگي)

SӘBİL : Az Turkish Farsi

: آواره، سرگردان. سبيل-و-سرگردان (sәbil-o-sәrgәrdan)
آواره، متواري و سرگردان