Multilingual Turkish Dictionary Azerbaijani

YEN : Az Turkish Farsi

(2)
عرض، پهنا. (← ائن2) يئنلي (yenli)
عريض، پهناور

YEN : Az Turkish Farsi

(1)
فعل امر از مصدر «يئنمك» (پياده شدن) (← ائن1) يئنديرمك (yendirmәk)
پياده كردن. يئنمك
پياده شدن. يئنيش (yeniş)
شيب، محل شيبدار

(3)
چهره، رو، مقابل چهره، جالب توجّه، آنچه كه انسان به آن رو كند و گرايش نشان دهد. (← اؤن، اون، يؤن) يئن ائدمك (yen edmәk)
توجّه كردن، رو به سويي نهادن. يئنگي (yengi)
نو، جديد، تازه، قابل توجّه. يئنگي ايل (yengi il)
سال آينده، سال جديد. يئنگي باشدان (yengi başdan) = يئنگيدَن (yengidәn)
از نو، مجدّداً، دو باره. يئنگي دونيا (yengi dünya)
دنياي جديد، قارّة آمريكا. يئنگيسي ايل (yengisi il)
دو سال آينده، 2 سال ديگر. يئنگيلَشديرمك (yengilәşdirmәk)
تازه تر كردن. يئنگيلَشمك (yengilәşmәk)
تازه تر شدن. يئنگيلَنمك (yengilәnmәk)
تازه شدن، نو شدن. يئنگيله‌مك (yengilәmәk)
تازه كردن، لباس نو پوشيدن. يئنگيليك (yengilik)
تازگي

YEPӘLӘK : Az Turkish Farsi

= يئپه‌نَك (yepәnәk)
باد ملايم، نسيم. (← يئل، يئلپه‌لك) يئپه‌له‌مك (yepәlәmәk)
به باد دادن، در مسير هوا قرار دادن

YEPRӘMӘK : Az Turkish Farsi

: بر اثر كهنگي از هم گسيختن، پوسيده و فرسوده شدن. (شش) يئپريك (yeprik) = يئپيريك (yepirik)
فرسوده، پاره پوره، پوسيده. يئپيريلمك (yepirilmәk)
فرسوده و پاره پوره شدن

YER : Az Turkish Farsi

:
زمين، خاك.
كرة زمين، زمين پهن و گسترده.
جا، مكان، منطقه و جايگاه.
فعل امر از مصدر «يئرمك» يا «يئريمك» (پهن كردن، حركت كردن)
مجازاً به معني رختخواب.
قسمت، تكه، شقّه.
زمينه، زمينة قالي و امثال آن.
ظرفيت و گنجايش.
شناختن،‌ به جا آوردن. يئرينه يئتيرتميرم. (نمي‌شناسم)
فعل امر از مصدر «يئرمك» (تكان دادن). نندي‌يي يئر. (گهواره را تكان بده.)
رختخواب. يئر آتماق (yer atmaq)
رختخواب انداختن. يئر آچماق (yer açmaq)
جا باز كردن.
زمينه را براي پيشرفت خود مساعد نمودن. يئر توتماق (yer tutmaq)
جا گرفتن، مسكن گزيدن.
جا گرفتن،گنجيدن.
آرامش يافتن.
جا افتادن موضوع، استقرار يافتن.
ته نشين شدن دُرد مايعات. يئر توتماميش (yer tutmamış)
آب دُرد آلود كه صاف نباشد.
آدم جا نگرفته، سبك و نا موقّر. يئر چكيمي (yer çәkimi)
جاذبة زمين، جايي كه بطور مرموز انسان يا حيواني را ببلعد. يئر داناق (yer danaq)
دانة روي پوست بدن، تاول و دمل كوچك روي پوست. يئر دؤيمك (yer döymәk)
زمين را كوبيدن.
در غياب كسي او را تهديد كردن، تهديد غيابي، اولتيماتوم. يئر سالماق (yer salmaq)
اتراق كردن، مقيم شدن.
رختخواب انداختن. يئر سؤكَن (yer sökәn)
خيش، گاو آهن. يئرسيز (yersiz)
بدون جا و مكان.
بي موقع، نابهنگام.
آدم سبك و ناموقّر. يئرغان (yerğan) = يئرغين (yerğin)
زمين پهن و گسترده، دشت. يئر قاشّيماغى (yer qaşşımağı) = يئر قايماغى (yer qaymağı)
اسفنج، برآمدگيهاي سطحي زمين. يئر قورداغى (yer qurdağı)
كرم زميني. يئر كوپّوسو (yer kuppusu)
خر خاكي، نام جانوري كوچك كه در ماسه زار لانه مي‌سازد و حشرات را به دام مي‌اندازد.
مورچه خور.
كرم ابريشم. يئر گؤبه‌لَك (yer göbәlәk) = يئر گؤپه‌لَك (yer göpәlәk)
برآمدگي كوچك زمين كه در آنجا قارچ روييده باشد. يئرلَشديرمك (yerlәşdirmәk)
جا دادن، مقيم ساختن. يئرلَشمك (yerlәşmәk)
جا گرفتن، مقيم شدن. يئرلَشمه‌لي (yerlәşmәli)
جا گرفتني، گنجاندني. يئرلَشيك (yerlәşik)
مقيم، اسكان يافته. يئرلي (yerli)
زمين دار، مالك.
بجا و مناسب.
ريشه دار، ثابت و محكم.
آدم موقّر و سنگين.
آدم تنبل و دير جنب. يئرمك (yermәk)
پهن كردن، گستردن. يئرمه (yermә)
آنچه پهن و گسترده باشد. مانند
يئرمه بورماق (انگشتان پهن و از هم باز شده) يئره چالماق (yerә çalmaq) = يئره وورماق (yerә vurmaq)
بر زمين زدن، حريف را كوبيدن و بر زمين زدن. يئره ده‌يمك (yerә dәymәk)
بر زمين خوردن.
سرمايه و هستي خود را از دست دادن. يئر-و-يورد (yer-o-yurd)
جا و مكان، محل اقامت. يئر-و-يورد دارمانى (yer-o-yurd darmanı)
دواي گرم، داروهاي تركيبي و گياهي كه معمولاً به زن زائو مي‌دهند. يئر-و-يوردلو (yer-o-yurdlu)
داراي جا و مكان، متوطّن.
زياد، فراوان.
كلّي، همگي.
محكم و اساسي. يئري (yeri)
از جاي خود تكان بخور، حركت كن. يئر يالى (yer yalı)
تپّه‌اي كه در وسط دشت قرار گرفته و به صورت مدوّر و خرابه‌اي از آثار قديم باشد.
مجازاً به معني كوتاه قد و كوچولو. يئريتديرمك (yeritdirmәk)
حركت دادن، گوسفندان را به چراي شبانه بردن. يئريتمك (yeritmәk)
حركت دادن، راه انداختن، به چراي شبانه بردن گوسفندان. يئرّيتمك (yerritmәk)
بر روي زمين پهن كردن، گستردن. يئريچَز دانيشماق (yeiçәz danışmaq)
در غياب كسي از او حرف زدن، در غياب و پشت سر از كسي گِله‌ كردن. يئريديلمك (yeridilmәk)
حركت داده شدن، به چرا برده شدن گوسفندان. يئريش (yeriş)
حركت، گردش، خراميدن.
نحوة حركت، رفتار، روش، طرز راه رفتن. يئريشمك (yerişmәk)
به صورت دسته جمعي حركت كردن. يئريم (yerim)
عمل حركت دادن، به چراي شبانه بردن گوسفندان. يئريمك (yerimәk)
حركت كردن، راه افتادن، به چراي شبانه رفتن. يئرينمك (yerinmәk)
از جاي خود حركت كردن، راه افتادن. يئرّيك (yerrik)
پهن و از هم باز شده. يئرّيلمك (yerrilmәk)
پهن شدن. يئرّيمك (yerrimәk)
پهن و گسترده شدن. يئريندن چيخماق (yerindәn çıxmaq)
از جاي خود در رفتن.
خود خواه و متكبّر شدن. يئريندن سيچيراماق (yerindәn sıçıramaq)
از جاي خود حركت كردن.
به سنّ بلوغ رسيدن نوجوانان. يئرينه (yerinә)
در عوضِ، به جايِ. يئرينه يئتيرْتْمك (yerinә yetirtmәk) = يئرينه گتيرمك (yerinә gәtirmәk)
به جا آوردن، انجام دادن.
شناختن. يئر-يئر ائدمك (yer-yer edmәk)
جا جا كردن، در يك مكان جا نگرفتن

YERİK : Az Turkish Farsi

: بهتر، خوب‌تر. (قنقري خلج. ← يئي، يئيرَگ)

YERRİ : Az Turkish Farsi

:
فعل امر از مصدر «يئرّيمك» (ذوب شدن، آرد و آسياب شدن)
زبر، خشن. يئرّيتديرمك (yerritdirmәk)
ذوب كردن.
آسياب كردن. يئرّيتمك (yerritmәk)
ذوب كردن، داغ كردن.
خرد كردن، آسياب كردن. يئرّيلمك (yerrilmәk)
ذوب شدن.
آرد شدن، آسياب شدن

YET : Az Turkish Farsi

: فعل امر از مصدر «يئتمك» (رسيدن) يئتدي (yetdi)
هفت، عدد 7 (به اعتقاد قدما كودكان در سنّ هفت سالگي به عقل و فهم مي‌رسند.) يئتديده اؤرگنمه‌يه‌ن يئتميشده اؤرگنمز. (آنكه در هفت سالگي نياموزد، در هفتاد سالگي نخواهد آموخت.) يئتدي قارداش (yetdi qardaş)
هفت برادر، نام هفت ستاره در آسمان. يئتمَز (yetmәz)
نارس، آنچه كه نرسد. يئتمك (yetmәk)
رسيدن، به مقصد رسيدن.
رسيدن ميوه و امثال آن. يئتميش (yetmiş)
هفتاد، عدد 70 يئتيرْتْمك (yetirtmәk)
رساندن، رسانيدن. يئتيرمك (yetirmәk)
رسيدن، به مقصد رسيدن.
رسيدن ميوه و امثال آن. يئتيريلمك (yetirilmәk)
رسانده شدن، ابلاغ شدن. يئتيشديرمك (yetişdirmәk)
رساندن، رسانيدن. يئتيشمك (yetişmәk)
به مقصد رسيدن.
رسيدن ميوه و امثال آن.
رسيدگي كردن، ياري رساندن، سر پرستي كردن.
وصل شدن.
كفايت كردن، به اندازة كافي و به همه رسيدن سهميه و مانند آن. يئتيك (yetik)
رسيده، ميوة رسيده، حيوان حامله كه زمان زاييدنش فرا رسيده باشد. يئتيكلَشمك (yetiklәşmәk)
رسيده شدن ميوه، پا به زا شدن حيوان. يئتيكليك (yetiklik)
رسيده بودن، پا به زا بودن

YETİM : Az Turkish Farsi

: يتيم، بي سرپرست. يئتيم-يئسّير (yetim-yessir)
يتيم، بيچاره و گرفتار

YEY : Az Turkish Farsi

: خوب، به، نيكو. (← يئگ) يئيتَر (yeytәr) = يئيرَگ (yeyrәg)
بهتر، نيكو تر. يئيدَن يئي (yeydәn yey)
بهترين بهترها، عالي و بسيار خوب. يئيلاق (yeylaq)
ييلاق، جايگاه خوب، محل تابستاني. (← ياي3، يايلاق) يئيلَشمك (yeylәşmәk)
بهتر شدن. يئيليك (yeylik)
بهتري، خوبي

YEZ : Az Turkish Farsi

: فعل امر از مصدر «يئزمك» (نرم كردن) (شش) (← از و ائز) يئزمك (yezmәk)
آسياب كردن، نرم كردن. يئزيلي (yezili)
نرم شده، آسياب شده

YӘĞİR : Az Turkish Farsi

: زخم، زخم شديد، زخم پشت و بين دو شانة اسب يا الاغ. (← ياغير)

ӘYHAT : Az Turkish Farsi

: هيهات، هرگز

YӘHӘR : Az Turkish Farsi

: زين اسب. (بول وئردي)

Yİ : Az Turkish Farsi

(1)
بو، رايحه. يي–پار (yi-par)
بو، رايحه، بوي خوش. ييلَنمك (yilәnmәk)
بو گرفتن، بو دادن. ييله‌مك (yilәmәk)
بوييدن، بو كشيدن. ييله‌نيق (yilәniq)
گنديده، بد بو

Yİ : Az Turkish Farsi

(2)
دوك نخ ريسي. (شش)

YİF : Az Turkish Farsi

: صداي دميدن و فوت كردن. ييفيرمك (yifirmәk)
دميدن، فوت كردن

YIF : Az Turkish Farsi

: نفس، دم. (← اوف، اوفورمك) ييفيرماق (yıfırmaq)
دميدن، فوت كردن

YİG : Az Turkish Farsi

: دوك نخ ريسي. (شش) (← ايي1)

YİĞ : Az Turkish Farsi

: جمع كن. (← ييغ) ييغمك (yiğmәk)
جمع كردن، فشرده كردن. ييغه (yiğә) = ييخه (yixә) = ييقّه (yiqqә)
يخه، گريبان. (← ياخ، ياخا)
فشرده، نزديك به هم. ييغيريق (yiğiriq)
هنگام غروب، زمان جمع شدن انسانها يا جانوران در جايگاه خود. ييغيشديرمك (yiğişdirmәk)
جمع و جور كردن. ييغيناق (yiğinaq)
جمع و جور، مرتّب

YIĞ : Az Turkish Farsi

: فعل امر از مصدر «ييغماق» (جمع و جور كردن) ييغماق (yığmaq)
جمع كردن، مرتّب كردن.
انبار كردن، روي هم انباشتن.
چيدن، برداشت كردن. ييغيريق (yığırıq)
هنگام مغرب كه انسانها و جانوران براي خوابيدن در يك جا جمع مي‌شدند. ييغيشديرماق (yığışdırmaq)
جمع و جور كردن.
انبوه كردن. ييغيشيق (yığışıq)
جمع و جور. ييغيلماق (yığılmaq)
جمع شدن، مرتّب شدن.
روي هم انباشته شدن، انبوه گشتن.
كوتاه شدن، كوچك شدن. ييغيلـی (yığılı)
جمع شده، مرتّب.
روي هم انباشته شده. ييغييناق (yığınaq)
جمع و جور، مرتّب.
محفل، مجلس. ييغينجاق (yığıncaq)
جمع و جور، متراكم و فشرده.
مجلس، جلسه

YİĞAC : Az Turkish Farsi

:
درخت.
چوب. (شش) (← آغ2، آغاج)

YİGDİR : Az Turkish Farsi

: ايگدر، نام طايفه‌اي از طوايف قديم تركان كه امروزه گروهي از آنها در ايل عمله قشقايي ساكن‌اند؛ ضمناً ايگدير (ييگدير) نام شهري است در كشور تركيه

YİGİD : Az Turkish Farsi

: جوان، جوانمرد. (ريشة كلمه از «يئگ» (خوب) است.) ييگيدليك (yigidlik)
جواني، جوانمردي